Khi phố cổ lên đèn và nhịp bước dần chậm lại, Hội An không chỉ hiện lên qua ánh sáng đèn lồng hay dòng người tản bộ ven sông, mà còn được cảm nhận bằng âm thanh rất riêng của bài chòi. Tiếng trống mở màn, câu hô mộc mạc, dí dỏm vang lên giữa không gian mở khiến du khách dễ dàng dừng chân, lắng nghe và hòa mình vào nhịp văn hóa bản địa.
Trải nghiệm bài chòi ở Hội An không đòi hỏi phải am hiểu luật chơi hay ngôn ngữ địa phương. Chỉ cần đứng giữa vòng người quây quần, nhìn nghệ nhân cất giọng hô bài ngẫu hứng, quan sát những nụ cười, ánh mắt chờ đợi của người chơi, du khách đã có thể cảm nhận rõ tinh thần cộng đồng – điều làm nên sức sống bền bỉ của loại hình nghệ thuật dân gian này.
Bài chòi là loại hình sinh hoạt văn hóa dân gian đặc trưng của miền Trung, gắn với đời sống cộng đồng cư dân vùng duyên hải từ Quảng Bình đến Bình Định. Khởi nguồn từ các trò chơi giải trí dân gian trong những dịp lễ, Tết, bài chòi dần phát triển thành một hình thức nghệ thuật tổng hợp, kết hợp giữa trò chơi, âm nhạc, diễn xướng và ngôn ngữ dân gian. Tại Hội An, bài chòi không chỉ tồn tại như một di sản được bảo tồn, mà vẫn hiện diện trong đời sống đô thị du lịch với vai trò là một hoạt động văn hóa đường phố quen thuộc. Việc đưa bài chòi vào không gian phố cổ, các điểm biểu diễn nghệ thuật và khu trải nghiệm du lịch giúp loại hình này tiếp tục “sống” cùng nhịp sinh hoạt đương đại, đồng thời mở ra cơ hội để du khách tiếp cận và hiểu hơn về văn hóa bản địa theo cách nhẹ nhàng, dễ cảm nhận.
Vào buổi tối, khu vực giao lộ Bạch Đằng – Nguyễn Thái Học trở thành không gian bài chòi đường phố sống động. Trong tiếng ồn ào rất khẽ của phố đi bộ, bài chòi vang lên vừa đủ để níu bước người qua đường, tạo nên một khoảnh khắc rất “Hội An” – nơi văn hóa không nằm sau cánh cửa bảo tàng, mà hiện hữu giữa đời sống thường nhật.
Nếu muốn trải nghiệm bài chòi theo cách trọn vẹn và có chiều sâu hơn, du khách có thể ghé Nhà biểu diễn nghệ thuật cổ truyền trên đường Bạch Đằng. Trong không gian sân khấu nhỏ, các làn điệu bài chòi được trình diễn mạch lạc, giúp người xem dễ dàng cảm nhận sự tinh tế trong lời ca, nhịp phách và lối diễn xướng dân gian.
Ở những không gian trải nghiệm quy mô lớn như Đảo Ký ức Hội An hay VinWonders Nam Hội An, bài chòi được đưa vào như một sản phẩm trải nghiệm văn hoá dành cho du khách, gắn với các hoạt động sinh hoạt và không gian văn hoá bản địa. Thay vì trình diễn trên sân khấu, bài chòi hiện diện một cách gần gũi trong dòng trải nghiệm chung, nơi du khách có thể lắng nghe, quan sát và tham gia, cảm nhận nhịp sống địa phương và tinh thần của di sản dân gian miền Trung một cách tự nhiên.
Bài chòi còn hiện diện sinh động trong các lễ hội truyền thống tại làng quê, làng nghề ở Hội An, nơi hoạt động biểu diễn gắn liền với sinh hoạt văn hóa cộng đồng. Trong không khí lễ hội rộn ràng, bài chòi vang lên giữa không gian quen thuộc của làng xóm, trở thành điểm kết nối tự nhiên giữa người dân và du khách. Thông qua việc lắng nghe, quan sát và tham gia, du khách không chỉ thưởng thức một loại hình nghệ thuật dân gian, mà còn cảm nhận được nhịp sống bản địa, tinh thần lễ hội và giá trị văn hóa được gìn giữ qua nhiều thế hệ.
Dù được thưởng thức theo cách nào, bài chòi vẫn giữ nguyên tinh thần gần gũi, hóm hỉnh và đầy tính kết nối. Đó là những phút giây để du khách tạm rời khỏi lịch trình vội vã, đứng lại giữa phố cổ, lắng nghe tiếng hát dân gian vang lên – và cảm nhận Hội An bằng cả nhịp sống, cảm xúc và ký ức văn hóa còn sống động đến hôm nay.
TRUNG TÂM XÚC TIẾN DU LỊCH TP. ĐÀ NẴNG
